Krettnacher Auf dem Hölzchen Kabinett Trocken

Beschrijving

Vederlichte Riesling (11 % vol) met elektrische zuren, slank en mineraal, beendroog.  Niet voor iedereen : een wijn voor (Saar) Riesling freaks.

Domein: Hofgut Falkenstein

Hofgut Falkenstein : het meest gezochte Duitse domein waar je nog niet van gehoord hebt.  Voor velen in België is dit domein wellicht nog een nobele onbekende maar sommeliers in New York en Tokyo vechten om enkele flesjes te kunnen bemachtigen. Het succes van hun wijnen stijgt in elk geval niet naar het hoofd van vader Erich en zoon Johannes Weber.  Meer bescheiden en ‘down to earth’ wijnbouwers kun je niet vinden.  Vader Erich herinnert zich nog veel te levendig zijn moeilijke beginjaren toen geen kat geïnteresseerd was in wijnen van het ‘Konzer Tälchen’ :  een slaperig zijdal van de Saar met onbekende dorpjes zoals Niedermennig en Krettnach.  Op vergeelde en vergeten kaarten zoals die van Franz Josef Clotten uit 1868 ( Saar und Mosel Weinbau-Karte) werden wijngaarden zoals de Krettnacher Euchariusberg en Altenberg nochtans even hoog ingeschat als de naburige Scharzhofberg.  Dertig jaar geleden was dit deel van de Saar echt nog extreem ‘cool climate’ met formidabele zuren en heel bescheiden mostgewichten. Absoluut geen allemansvrienden en al zeker niet in de droge versies die Erich het liefst had.  Maar laat je niet misleiden door de immer vrolijke, opgeruimde en goedlachse persoonlijkheid van Erich Weber want daarachter gaat een ijzeren wil en onbuigbare visie schuil. Hij weet wat hij wil, volgt zijn innerlijk kompas en laat zich door niets of niemand afleiden.  Wars van modes of voorkeuren, al moest hij zijn flessen zelf leegdrinken.  Nu, zovele jaren later, smeken invoerders van over de hele wereld om toch nog wat flessen extra te mogen kopen.  Wat hem natuurlijk bijzonder gelukkig en dankbaar maakt maar je voelt dat hij geen millimeter concessie zou gedaan hebben moest het anders zijn gelopen.

Zoon Johannes is uit hetzelfde hout gesneden.  Ook uiterst sympathiek, bescheiden en met een innemende persoonlijkheid maar talentvol, gedreven en met een ‘laserlike’ focus op de unieke en ‘old school’ stijl van Saar Riesling waar Hofgut Falkenstein voor staat.  “Kontrolliertes nichts tun” is hun filosofie.  Erich en Johannes zitten zelf dag in dag uit in de wijngaarden maar visueel zou je denken dat hier niets gebeurt : de wijngaarden gaan naadloos op in het groene landschap met op het eerste zicht bijna zoveel gras als sommige omliggende weiden.  Geen naakte leisteen zoals op vele steile hellingen in de Moezel, hier zit de leisteen en quartz verscholen onder een mantel van groen en malse aarde.  ‘Winzer Weber’ of wijnboer Weber zoals Erich zichzelf lachend noemt handelt zoals men honderd of vijfhonderd jaar geleden deed, lang voor dure woorden zoals biodynamie of permacultuur werden uitgevonden.  Met uitzondering van een pneumatische pers zou ook de kelder honderden jaren oud kunnen zijn.  De volledige druiventrossen gaan in de pers en het sap vloeit met zwaartekracht in de kelder, staat een nacht in een groot vat om voor te klaren en gaat dan in oude, traditionele Fuder (1000 liter vaten).  Na een spontane gisting blijft de wijn een paar maand op de fijne droesem en elk vat gaat apart op fles. Niet alleen ‘single vineyard’ maar dus ook ‘single barrel’. En elk vat dat overeenkomt met een bepaald perceeltje krijgt een eigen naam.  Meyer Nepal, Gisela, Mia, Kugel Peter,…   De filosofie van ‘mijn wijnen zijn mijn kinderen’ krijgt nergens zo een tastbare en proefbare invulling als hier. 

Door de opwarming zijn de zuren iets rijper geworden in de droge wijnen maar vergis je niet :  in de beendroge Rieslings van Falkenstein vind je nog altijd de elektrische zuren van de Saar van vroeger. Men heeft tegenwoordig de mond vol over wijnen met spanning en energie, wel hier is het alsof je je smaakpapillen in een stopcontact steekt ! Niet voor gevoelige zielen…   Met steeds warmere jaren stijgen de suikerconcentraties van de most waardoor een ‘Kabinett Trocken’ stijl bijna niet meer bestaat. Zowat alle serieuze droge Riesling wijnen in Duitsland worden op Spätlese rijpheidsniveau geplukt tegenwoordig (de termen Kabinett en Spätlese mogen bij VDP wijnbouwers enkel voor zoet gebruikt worden dus die zal je bij hen niet meer op droge versies vinden). Een vederlichte Kabinett Trocken zoals de Krettnacher Auf dem Hölzchen met slechts 11 % vol vind je bijna nergens meer.  Net zoals je in de Wachau in Oostenrijk de speelse Steinfeder categorie met een vergrootglas moet zoeken tussen de vele weelderige Smaragd wijnen. De topcuvée in droog is de Krettnacher Ober Schäfershaus, wel een Spätlese Trocken maar nog altijd met een bescheiden 10.5-11.5 % vol.  En beendroog.  Afkomstig van een prachtig stukje van de Krettnacher Altenberg met een zeldzame Diabas bodem.  Diabas is een vulkanisch gesteente dat voor een intense mineraliteit zorgt (denk maar aan de Saarburger Rausch wijngaard).

Zoon Johannes heeft iets meer aandacht voor de (licht) zoete wijnen omdat de briljante zuren zo mooi combineren met een tikje zoet.  Geen overweldigend zoet en al helemaal geen botrytis.  Soms een Spätlese maar vooral Kabinett.  Nog niet zo lang geleden waren Duitse wijnbouwers apetrots op hun edelzoete wijnen zoals Beerenauslese, Trockenbeerenauslese en Eiswein.  Elk jaar brachten ze kleine hoeveelheden van die kostbare wijnen naar veilingen waar ze verkocht werden voor soms astronomische prijzen.  Maar geleidelijk aan verzwakt de vraag voor die heel zoete wijnen zoals ook Sauternes en Tokaj en andere illustere namen ondervinden.  En zo beseft men in Duitsland dat ze zich eigenlijk beter toeleggen op een unieke stijl die in weinig andere landen lukt :  Kabinett.  In een Kabinett voelt zoet licht aan, speels, dartel en met alcoholgraden rond de 7.5 % vol.  Niet het zoet van een taartje maar het zoet van een sappige zongerijpte perzik die je van de boom plukt.  Maar met de vele warme jaren is ook ‘echte’ Kabinett geen evidentie meer.  De categorie Kabinett heeft een ondergrens van rijpheid maar officieel geen bovengrens.  Veel Kabinett wijnen zijn tegenwoordig gedeklasseerde Spätlese .  Nog altijd met 7.5 % vol maar met een pak meer restsuikers.  Voor de magie van een echte Kabinett kun je bij Falkenstein terecht.  Bescheiden zoet getemperd door tintelende zuren en gedragen door een zinderende mineraliteit.  Twee toppers bekronen het assortiment :  de iconische Krettnacher Euchariusberg Kabinett Alte Reben Gisela en de nieuwere Ockfener Bockstein Alte Reben Mia. 

De supertraditionele stijl van Hofgut Falkenstein heeft tijd nodig op fles.  Ideaal gezien moet je de flessen minstens vijf jaar bewaren en liefst tien jaar.  Wanneer andere droge wijnen na 10 jaar soms donkergeel uitslaan beginnen de Rieslings van Falkenstein hun groene tint te verliezen en zien er uit als een vers gebottelde Sauvignon. De zoete wijnen lijken gemaakt voor de eeuwigheid.  De enige wijnen die een klein beetje in hun kaarten laten kijken zijn de ‘feinherb’ of lichtzoete wijnen.  Een prachtvoorbeeld hiervan is de Niedermenniger Herrenberg Spätlese feinherb van het vat genaamd Meyer Nepal . De vorige eigenaar van het perceel noemde Meyer en staande op dit steile en hoogste stukje van de Herrenberg riep Erich Weber “dit is zo hoog als Nepal” en de naam bleef hangen.  Wijnstokken uit de jaren vijftig zorgen voor concentratie, maar het is een wonderbaarlijke soort concentratie want deze schitterende Riesling voelt gewichtloos aan met zijn 9% vol en sprankelende zuren.  Het beetje zoet accentueert het sappige fruit maar de wijn eindigt droog en bijna ziltig mineraal. Leg deze feinherb Riesling 10 jaar in de kelder en het zoet lijkt met de jaren te verdampen tot alleen een supersmakelijke frisse zaligheid overblijft. Het mirakel van de beste zoete wijnen uit Mosel, Saar en Ruwer !

Het woord terroir gebruiken we vaak in de enge zin van bodem en stenen.  Je kunt dit verruimen met klimaat, topografie en alle andere natuurlijke factoren die inspelen op de kwaliteit van een wijn.  De terroir is de partituur en de mens is de dirigent die zo dicht mogelijk bij de essentie wil blijven of in tegendeel de partituur als beginpunt neemt om er zijn eigen ding mee te doen.  Bij Hofgut Falkenstein bekroop ons voor het eerst het gevoel, bijna als een revelatie, dat mens en terroir zo innig verbonden kunnen zijn dat we ze niet meer uit mekaar kunnen halen.  Vader en zoon Weber in de wijngaard, vader en zoon in de kelder, vader en zoon aan een tuintafel met zicht op de wijngaarden :  het plaatje klopt altijd.  Alles daar ademt een natuurlijkheid, een sereniteit uit die je raakt op een dieper niveau.  Kun je waarachtigheid, stilte en innerlijke rust proeven in een wijn ?  Hier wel.